IZVAN CENTRA: MARGINALIZAM KAO METAPOZICIJA SAVETODAVNOG I PSIHOTERAPIJSKOG RADA

Ovaj rad razmatra marginalizam kao teorijsko-epistemološki okvir i metapoziciju savetodavnog i psihoterapijskog rada, polazeći od filozofskog koncepta margine razvijenog u delima Dražena Pavlice. Margina se ne razume kao periferija ili deficit psihičkog života, već kao konstitutivni prostor u kome se subjektivno iskustvo pojavljuje u svojoj neodređenosti, fragmentarnosti i procesualnosti. Rad polazi od pretpostavke da savremena psihoterapijska praksa sve češće susreće iskustva koja izmiču jasnoći, dijagnostičkoj kategorizaciji i ciljno orijentisanim intervencijama, te da upravo ta iskustva zahtevaju drugačiji odnos prema znanju, promeni i terapijskom cilju. Cilj rada jeste da marginalistički psihoterapijski princip konceptualizuje kao metapoziciju, a ne kao tehniku ili poseban terapijski pravac. Poseban akcenat stavljen je na epistemološki značaj neodređenosti, poziciju terapeuta zasnovanu na svesnom neznanju, kao i na etičke implikacije rada sa marginalnim sadržajima iskustva. Kroz analizu terapijskog odnosa, faza marginalističkog procesa i teorijske integracije sa humanističkim, egzistencijalnim i fenomenološkim tradicijama, rad pokazuje da se terapijska promena ne odvija nužno kroz direktnu intervenciju, već kroz zadržavanje pažnje uz iskustvo koje se tek formira. Zaključno, rad ukazuje da marginalizam predstavlja relevantan i etički osvešćen okvir savremene savetodavne i psihoterapijske prakse, posebno u radu sa iskustvima koja izmiču dominantnim terapijskim narativima, normalizaciji i instrumentalizaciji psihičkog života.